“Con ghét bố mẹ” là một câu nói có thể khiến nhiều phụ huynh tổn thương. Với cha mẹ, câu nói ấy đôi khi được hiểu như sự vô ơn, chống đối hoặc phủ nhận những gì họ đã làm cho con. Nhưng dưới góc nhìn tâm lý học, một lời nói mạnh mẽ như “con ghét cha mẹ” không nhất thiết phản ánh toàn bộ tình cảm của một đứa trẻ dành cho gia đình.

Đằng sau chữ “ghét” có thể là sự tức giận, thất vọng, cảm giác bị kiểm soát, nhu cầu được tôn trọng, mong muốn có không gian riêng hoặc những tổn thương đã tích tụ trong thời gian dài.

Tài liệu tâm lý được sử dụng làm nền tảng cho bài viết cũng chỉ ra rằng cảm giác xa cách hoặc oán giận với gia đình có thể liên quan đến nhiều yếu tố như bỏ bê, lạm dụng cảm xúc, xung đột giá trị, kỳ vọng khác nhau, sang chấn gia đình và ranh giới không phù hợp.

Trong bối cảnh mạng xã hội, những cảm xúc này có thêm một “không gian” để xuất hiện. Trẻ có thể không nói trực tiếp với cha mẹ nhưng lại dễ dàng viết ra câu chuyện của mình cho hàng nghìn người xa lạ. Sự xuất hiện của group “Con ghét bố mẹ” và tốc độ lan truyền mạnh mẽ của nhóm vào cuối tháng 9/2026 vì thế đặt ra một câu hỏi đáng chú ý:

Vì sao có những điều một người trẻ cảm thấy dễ nói với người xa lạ trên mạng hơn là với chính cha mẹ mình?

Group “Con ghét bố mẹ” trở nên hot và được thảo luận nhiều gần đây

Group Con ghét bố mẹ

Cuối tháng 9/2026, group Facebook “Con ghét bố mẹ” bất ngờ thu hút sự chú ý lớn. Theo báo chí, nhóm tăng từ khoảng 40.000 lên gần 100.000 thành viên chỉ trong một ngày và đến sáng 30/9 đã vượt 190.000 thành viên. Đáng chú ý, group được thành lập từ năm 2021 nhưng chỉ đến thời điểm này mới tăng trưởng đột biến.

Các bài đăng chủ yếu xoay quanh áp lực học tập, bị so sánh, kiểm soát điện thoại và đời sống cá nhân, bất đồng về tình cảm, lựa chọn cá nhân và cảm giác không được cha mẹ thấu hiểu. Vì vậy, nhóm không chỉ đơn thuần là nơi những người trẻ nói “ghét cha mẹ”, mà còn là nơi họ chia sẻ những cảm xúc khó nói trong gia đình và tìm kiếm sự đồng cảm.

Khi nhóm trở nên nổi tiếng, nhiều phụ huynh cũng tham gia để tìm hiểu suy nghĩ của con hoặc phản hồi trước những bài viết chỉ trích cha mẹ. Từ đó, không gian chia sẻ của người trẻ bắt đầu xuất hiện hai góc nhìn giữa cha mẹ và con cái, khiến những tranh luận về gia đình càng trở nên sôi nổi.

Sự thu hút mạnh mẽ của các không gian trực tuyến này xuất phát từ các động lực tâm lý và xã hội cốt lõi:

  • Giải tỏa sự cô lập và định kiến xã hội (Stigma & Isolation): Rạn nứt gia đình từ lâu đã bị gán nhãn là một chủ đề cấm kỵ (taboo), mang lại cảm giác tội lỗi, xấu hổ và bị xã hội phán xét nghiêm khắc (Blake et al., 2015; Scharp, 2016
  • Nhu cầu được thừa nhận cảm xúc (Validation): Theo nghiên cứu của nhóm tác giả Blake, Bland và Golombok (2015), có đến 68% những người bị rạn nứt gia đình cảm nhận rõ định kiến tiêu cực từ cộng đồng. Việc tham gia các hội nhóm giúp những người trẻ nhận ra họ không đơn độc, từ đó đạt được sự xoa dịu và giải tỏa tâm lý (validation)
  • Sự chuyển dịch nhận thức giữa các thế hệ: Nghiên cứu của Nica (2025) chỉ ra rằng thế hệ Gen Z và Millennials có sự thấu hiểu sâu sắc hơn về các khái niệm tâm lý như bạo hành cảm xúc (emotional abuse), thao túng tâm lý (gaslighting) và ranh giới cá nhân (boundaries), giúp họ không còn nhẫn nại chịu đựng các tổn thương nhân danh tình thân

Ghét bố mẹ, ghét gia đình nghĩa là gì?

Con ghét bố mẹ

“Ghét bố mẹ” không phải là một chẩn đoán tâm lý. Đây có thể là cách một người diễn đạt những cảm xúc rất mạnh như tức giận, thất vọng, tổn thương hoặc cảm giác bị kiểm soát trong mối quan hệ gia đình.

Nghiên cứu về sự xa cách giữa cha mẹ và con cái cho thấy việc ghét gia đình thường không xuất hiện từ một nguyên nhân duy nhất. Nó có thể hình thành sau một quá trình dài với những bất đồng, tổn thương, khác biệt về giá trị, kỳ vọng hoặc cách mỗi bên nhìn nhận về mối quan hệ (Blake, 2017).

Từ góc độ lý thuyết gắn bó, những trải nghiệm với người chăm sóc cũng góp phần hình thành cách con người nhìn nhận bản thân và các mối quan hệ thân thiết.

Khi một người thường xuyên trải nghiệm sự thiếu nhất quán, thiếu đáp ứng hoặc thiếu an toàn trong mối quan hệ chăm sóc, điều đó có thể ảnh hưởng đến cách họ tìm kiếm sự hỗ trợ và kết nối với người khác (Cassidy et al., 2013).

Vì vậy, khi một bạn trẻ nói “Con ghét bố mẹ”, thay vì chỉ tập trung vào chữ “ghét”, cha mẹ có thể thử tìm hiểu câu hỏi phía sau: “Điều gì đã khiến con cảm thấy như vậy?”

Có thể đằng sau câu nói đó là mong muốn được lắng nghe, được tôn trọng, được tự quyết hoặc được công nhận cảm xúc. Ngược lại, trong những trường hợp có tổn thương nghiêm trọng và kéo dài, việc tạo khoảng cách với gia đình cũng có thể trở thành một cách để người trẻ bảo vệ bản thân.

Các nguyên nhân có thể dẫn đến việc con ghét bố mẹ và gia đình

Cảm giác xa cách hoặc oán giận gia đình có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Những trải nghiệm như bạo hành cảm xúc, bỏ bê, xung đột kéo dài, khác biệt về giá trị và tính cách, kỳ vọng không giống nhau hoặc những biến cố gây tổn thương đều có thể làm suy giảm sự gắn kết giữa các thành viên.

Một khảo sát năm 2015 về những người trưởng thành ở Anh từng xa cách cha mẹ cũng ghi nhận một số nguyên nhân thường gặp gồm:

  • Bạo hành cảm xúc: thường xuyên bị chỉ trích, hạ thấp hoặc phủ nhận cảm xúc.
  • Bỏ bê: không nhận được sự quan tâm, chăm sóc hoặc hỗ trợ cảm xúc cần thiết.
  • Khác biệt về giá trị và tính cách: bất đồng sâu sắc về cách sống, quan điểm hoặc lựa chọn cá nhân.
  • Kỳ vọng khác nhau về vai trò gia đình: cha mẹ và con cái có những cách hiểu khác nhau về trách nhiệm, sự gần gũi và quyền tự quyết.
  • Biến cố gây tổn thương: những sự kiện nghiêm trọng trong gia đình có thể làm mối quan hệ trở nên căng thẳng.
  • Các vấn đề sức khỏe tâm thần: một số khó khăn tâm lý trong gia đình có thể ảnh hưởng đến cách các thành viên tương tác và duy trì mối quan hệ.

Điều quan trọng là không phải mọi bất đồng giữa cha mẹ và con cái đều dẫn đến sự xa cách. Mức độ tổn thương, thời gian kéo dài và cách các thành viên phản ứng với nhau mới là những yếu tố cần được xem xét khi hiểu cảm giác “ghét gia đình”.

Tổn thương, bạo hành hoặc bỏ bê cảm xúc

Con ghét bố mẹ nguyên nhân
Nguyên nhân gây ra việc trẻ xa lánh gia đình

Khi thường xuyên bị chỉ trích, hạ thấp, phủ nhận cảm xúc hoặc không nhận được sự quan tâm cần thiết, trẻ có thể tích tụ cảm giác tổn thương, thất vọng và tức giận. Nếu tình trạng kéo dài, trẻ có thể dần tạo khoảng cách với gia đình như một cách giảm tiếp xúc với những trải nghiệm khiến mình đau khổ.

Theo Blake và cộng sự (2015), bạo hành cảm xúc và những trải nghiệm tiêu cực trong quan hệ gia đình là một trong những nguyên nhân được ghi nhận ở những người trưởng thành từng trải qua sự xa cách với cha mẹ.

Sự lệch pha kỳ vọng và áp đặt

Cha mẹ thường đưa ra những kỳ vọng dựa trên điều họ cho là tốt nhất cho con, trong khi con lại mong muốn được tự quyết định về học tập, nghề nghiệp, các mối quan hệ và lối sống.

Khi sự định hướng trở thành kiểm soát quá mức, không tôn trọng sự tự chủ hoặc ranh giới cá nhân, mâu thuẫn giữa hai thế hệ có thể ngày càng rõ rệt (Blake et al., 2015; Nica, 2025).

Khác biệt về giá trị và cách nhìn cuộc sống

Cha mẹ và con cái có thể khác nhau về quan điểm đối với tình yêu, hôn nhân, nghề nghiệp, tiền bạc, cách sống hoặc những giá trị cá nhân.

Bản thân sự khác biệt không nhất thiết dẫn đến rạn nứt, nhưng nếu hai bên thiếu khả năng đối thoại và chấp nhận khác biệt, những bất đồng này có thể trở thành nguồn xung đột kéo dài (Blake, 2017; Nica, 2025).

Những trải nghiệm gia đình tiêu cực

Những biến cố như ly hôn, tái hôn, mất mát, tranh chấp hoặc xung đột kéo dài có thể làm thay đổi cách các thành viên nhìn nhận và tương tác với nhau.

Bên cạnh đó, những hành vi thiếu ổn định, kiểm soát hoặc thao túng trong gia đình cũng có thể khiến con cái cảm thấy kiệt quệ về mặt cảm xúc và dần muốn tạo khoảng cách.

Nhu cầu tự bảo vệ

Trong một số trường hợp, việc giảm tiếp xúc hoặc tạo khoảng cách với gia đình không đơn thuần là sự trả đũa hay từ chối cha mẹ, mà có thể là một cách để bảo vệ bản thân khỏi những tương tác tiếp tục gây tổn thương.

Sự xa cách cũng có thể xuất hiện trong bối cảnh gia đình có sự phân biệt đối xử giữa các anh chị em hoặc những thay đổi lớn sau ly hôn, tái hôn (Blake et al., 2015; Carr et al., 2015).

Tuy nhiên, không nên mặc định rằng mọi trường hợp xa cách đều là một hình thức tự bảo vệ. Cần xem xét bối cảnh, mức độ tổn thương và lịch sử của mối quan hệ để hiểu chính xác lý do một người muốn tạo khoảng cách với gia đình.

Dấu hiệu các mối quan hệ gia đình độc hại

“Gia đình độc hại” không phải là một chẩn đoán tâm lý chính thức. Đây là cách diễn đạt thường dùng để mô tả những kiểu tương tác lặp đi lặp lại gây tổn thương và làm suy giảm cảm giác an toàn trong mối quan hệ.

Một số dấu hiệu đáng chú ý gồm:

  • Cảm xúc thường xuyên bị phủ nhận: Khi con buồn, sợ hãi hoặc tổn thương, phản ứng thường xuyên nhận được là “có gì đâu”, “con quá nhạy cảm” hoặc “chuyện nhỏ cũng làm quá lên”.
  • Chỉ trích và hạ thấp kéo dài: Con thường xuyên bị so sánh, chê bai hoặc khiến cảm thấy mình không đủ tốt.
  • Kiểm soát quá mức: Cha mẹ can thiệp sâu vào các quyết định cá nhân mà không tạo không gian phù hợp cho sự tự chủ.
  • Không tôn trọng ranh giới: Đời sống riêng tư, những điều con không muốn chia sẻ hoặc nhu cầu được ở một mình liên tục bị xâm phạm. Những kiểu tương tác như kiểm soát, thao túng, không tôn trọng cảm xúc hoặc không tôn trọng quyền riêng tư cũng được mô tả trong các tài liệu về quan hệ gia đình có vấn đề.
  • Xung đột thiếu an toàn: Mỗi lần con đưa ra ý kiến khác biệt đều dẫn đến la mắng, đe dọa, xúc phạm hoặc trừng phạt.
  • Con trở thành nơi hứng chịu vấn đề của gia đình: Một thành viên thường xuyên bị quy trách nhiệm cho những mâu thuẫn hoặc khó khăn mà họ không thể kiểm soát.

Điều quan trọng là không nên gọi một gia đình là “độc hại” chỉ dựa trên một cuộc tranh cãi hoặc một lần cha mẹ mắc sai lầm. Cần nhìn vào mức độ nghiêm trọng, tần suất và tính lặp lại của những hành vi này.

Làm thế nào để đối phó khi bạn ghét gia đình mình?

Khi cảm xúc tức giận với cha mẹ trở nên quá mạnh, điều đầu tiên không phải là ép bản thân “phải hết ghét”. Điều cần thiết hơn là hiểu cảm xúc đó đang muốn nói điều gì.

Nhận diện cảm xúc

Thay vì chỉ gọi tất cả là “ghét”, hãy thử xác định cụ thể: mình đang tức giận, thất vọng, sợ hãi, tủi thân hay cảm thấy bị kiểm soát? Việc gọi tên cảm xúc có thể giúp một người hiểu rõ nhu cầu của mình hơn.

Thiết lập ranh giới

Ranh giới không nhất thiết đồng nghĩa với cắt đứt quan hệ. Đó có thể là giới hạn về những chủ đề muốn chia sẻ, thời gian tương tác hoặc cách hai bên được phép nói chuyện với nhau.

Các tài liệu về ghét gia đình cũng đề cập đến việc thiết lập ranh giới như một cách giúp người trưởng thành quản lý những mối quan hệ gia đình khó khăn (Stand Alone & Bland, 2015).

Tìm một người có thể lắng nghe

Bạn bè đáng tin cậy, người thân an toàn, giáo viên hoặc chuyên gia tâm lý có thể trở thành nguồn hỗ trợ khi một người cảm thấy mình không thể nói chuyện với cha mẹ.

Không biến mạng xã hội thành nơi duy nhất để xử lý tổn thương

Việc chia sẻ trong một cộng đồng có thể giúp giảm cảm giác cô đơn, nhưng những câu chuyện trên mạng không phải lúc nào cũng phản ánh đầy đủ hoàn cảnh của mỗi gia đình. Vì vậy, những quyết định lớn như cắt đứt quan hệ nên được cân nhắc dựa trên hoàn cảnh thực tế thay vì chỉ dựa vào lời khuyên từ cộng đồng trực tuyến.

Tìm kiếm hỗ trợ chuyên môn khi cần

Tham vấn tâm lý có thể giúp người trẻ hiểu rõ hơn về cảm xúc, các kiểu tương tác trong gia đình và cách thiết lập ranh giới phù hợp. Nghiên cứu về trải nghiệm trị liệu của những người bị xa cách gia đình cũng cho thấy việc được một chuyên gia lắng nghe và hỗ trợ có thể trở thành một nguồn trợ giúp quan trọng (Blake et al., 2020).

Cách ứng xử nên làm của các bậc phụ huynh

Điều cha mẹ cần làm không phải là thắng một cuộc tranh luận trên mạng, mà là tìm hiểu điều gì đang xảy ra trong mối quan hệ với con.

Lắng nghe trước khi giải thích

Nếu con nói “Con ghét mẹ”, câu trả lời đầu tiên không nhất thiết phải là “Mẹ đã làm gì sai?”. Có thể bắt đầu bằng: “Mẹ nghe thấy con đang rất giận. Nếu con sẵn sàng, mẹ muốn hiểu điều gì khiến con cảm thấy như vậy.”

Công nhận cảm xúc không có nghĩa là cha mẹ phải đồng ý với mọi hành vi của con. Đó là sự thừa nhận rằng cảm xúc của con đang tồn tại và đáng được lắng nghe.

Không sử dụng sự hy sinh để tạo cảm giác mắc nợ

Những câu như “Bố mẹ làm tất cả vì con” có thể xuất phát từ tình yêu, nhưng trong một cuộc xung đột, chúng dễ khiến con cảm thấy mình không có quyền nói về tổn thương của bản thân.

Tôn trọng ranh giới

Nếu con chưa muốn nói chuyện, cho con một khoảng thời gian để bình tĩnh có thể hiệu quả hơn việc liên tục gọi điện, nhắn tin hoặc ép con phải giải thích ngay.

Nhìn lại phần trách nhiệm của mình

Cha mẹ không cần phải nhận toàn bộ lỗi để có thể nói: “Có thể bố mẹ đã làm điều đó với ý tốt, nhưng cách bố mẹ làm khiến con tổn thương.” Khả năng nhìn nhận tác động của hành vi, thay vì chỉ giải thích ý định ban đầu, có thể mở ra cơ hội đối thoại.

Tìm người thứ ba khi hai bên không thể tự đối thoại

Nếu mỗi cuộc trò chuyện đều nhanh chóng trở thành tranh cãi, một chuyên gia tâm lý hoặc người trung gian phù hợp có thể giúp cha mẹ và con cái có một không gian an toàn hơn để nói chuyện.

Khi nào cần sự hỗ trợ tâm lý cho phụ huynh và con?

Không phải mọi mâu thuẫn giữa cha mẹ và con cái đều cần đến chuyên gia tâm lý. Tuy nhiên, khi những xung đột kéo dài, trở nên nghiêm trọng hoặc ảnh hưởng đến đời sống của các thành viên trong gia đình, hỗ trợ tâm lý có thể là lựa chọn phù hợp.

Khi con có dấu hiệu bất ổn về cảm xúc

Cha mẹ nên cân nhắc tìm kiếm sự hỗ trợ khi trẻ thường xuyên buồn bã, tức giận, lo âu, thu mình hoặc cảm thấy không an toàn trong gia đình. Đặc biệt, nếu những biểu hiện này kéo dài và ảnh hưởng đến học tập, giấc ngủ, sinh hoạt hoặc các mối quan hệ của trẻ, việc tham vấn với chuyên gia có thể giúp xác định nguyên nhân và hướng hỗ trợ phù hợp.

Khi trẻ có hành vi gây tổn hại cho bản thân

Nếu trẻ có hành vi tự làm tổn thương bản thân, nói về cái chết hoặc thể hiện mong muốn không tiếp tục sống, cha mẹ cần tìm kiếm sự hỗ trợ chuyên môn càng sớm càng tốt. Đây là những dấu hiệu cần được quan tâm nghiêm túc thay vì chỉ xem là biểu hiện nhất thời của tuổi mới lớn.

Khi phụ huynh gặp khó khăn trong việc giao tiếp với con

Cha mẹ cũng có thể cần hỗ trợ khi thường xuyên mất kiểm soát cảm xúc, la mắng, đe dọa hoặc kiểm soát con nhưng tình hình không cải thiện. Tham vấn tâm lý có thể giúp phụ huynh nhìn lại cách tương tác với con, hiểu rõ hơn nhu cầu của trẻ và học cách thiết lập ranh giới mà vẫn duy trì sự kết nối.

Khi mâu thuẫn gia đình trở thành vòng lặp

Một số gia đình có thể rơi vào vòng lặp: con càng tránh né, cha mẹ càng kiểm soát; cha mẹ càng kiểm soát, con càng thu mình. Khi hai bên đã nhiều lần cố gắng nhưng vẫn không thể thay đổi cách tương tác, chuyên gia tâm lý có thể đóng vai trò trung lập, giúp mỗi bên nhìn nhận vấn đề từ nhiều góc độ hơn (Blake et al., 2020; Blake et al., 2022).

Quan trọng nhất, tìm đến hỗ trợ tâm lý không có nghĩa là xác định ai đúng hay ai sai. Mục tiêu là tạo ra một không gian an toàn để cha mẹ và con hiểu điều gì đang xảy ra, nhận diện những tổn thương trong mối quan hệ và tìm cách cải thiện sự kết nối khi cả hai bên đều sẵn sàng.

Một lời từ PSYEZ

Sự chú ý dành cho group “Con ghét bố mẹ” cho thấy một nhu cầu đáng được nhìn nhận nghiêm túc: nhiều người trẻ đang tìm kiếm một nơi để nói về những cảm xúc khó nói trong gia đình. Tuy nhiên, không nên nhìn hiện tượng này đơn giản như câu chuyện về những đứa trẻ “hỗn” hay “bất hiếu”, cũng không nên mặc định rằng mọi người tham gia nhóm đều muốn cắt đứt với cha mẹ.

Đằng sau chữ “ghét” có thể là rất nhiều cảm xúc khác nhau: tổn thương, thất vọng, cô đơn, mong muốn được tự chủ hoặc nhu cầu được cha mẹ lắng nghe. Các nghiên cứu về family estrangement cho thấy sự xa cách gia đình thường là một quá trình phức tạp, chịu ảnh hưởng bởi lịch sử quan hệ, kỳ vọng, tổn thương và cách mỗi bên nhìn nhận về mối quan hệ (Blake, 2017).

Vì vậy, điều quan trọng nhất không phải là bắt con “ngừng ghét”, mà là tạo ra một mối quan hệ đủ an toàn để con có thể nói: “Con đang rất giận bố mẹ, nhưng con vẫn muốn được bố mẹ hiểu.”

Nguồn tham khảo

Blake, L. (2017). Parents and children who are estranged in adulthood: A review and discussion of the literature. Journal of Family Theory & Review, 9(4), 521–536. https://doi.org/10.1111/jftr.12216

Blake, L., Bland, B., & Golombok, S. (2015). Hidden voices: Family estrangement in adulthood. University of Cambridge & Stand Alone.

Blake, L., Bland, B., & Imrie, S. (2020). The counseling experiences of individuals who are estranged from a family member. Family Relations, 69(4), 820–831. https://doi.org/10.1111/fare.12385

Blake, L., Rouncefield-Swales, A., Bland, B., & Carter, B. (2023). An interview study exploring clients’ experiences of receiving therapeutic support for family estrangement in the UK. Counselling and Psychotherapy Research, 23(1), 105–114. https://doi.org/10.1002/capr.12603

Carr, K., Holman, A. J., Abetz, J., Kellas, J. K., & Vagnoni, E. (2015). Giving voice to the silence of family estrangement: Comparing reasons of estranged parents and adult children in a non-matched sample. Journal of Family Communication, 15(2), 130–140. https://doi.org/10.1080/15267431.2015.1013106

Cassidy, J., Jones, J. D., & Shaver, P. R. (2013). Contributions of attachment theory and research: A framework for future research, translation, and policy. Development and Psychopathology, 25(4, Pt. 2), 1415–1434. https://doi.org/10.1017/S0954579413000692

Gilligan, M., Suitor, J. J., Feld, S., & Pillemer, K. (2015). Estrangement between mothers and adult children: The role of norms and values. Journal of Marriage and Family, 77(4), 908–920. https://doi.org/10.1111/jomf.12207

Nica, A. (2025). From family estrangement to empowered exits: New emotional developments. Frontiers in Sociology, 10, 1663618. https://doi.org/10.3389/fsoc.2025.1663618

Scharp, K. M. (2016). Parent–child estrangement: Conditions for disclosure and perceived social network member reactions. Family Relations, 65(5), 688–700. https://doi.org/10.1111/fare.12219

Zapf, H., Boettcher, J., Haukeland, Y., Orm, S., Coslar, S., & Fjermestad, K. (2024). A systematic review of the association between parent-child communication and adolescent mental health. JCPP Advances, 4(2), e12205. https://doi.org/10.1002/jcv2.12205

Bài viết liên quan

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *